ਮੌਕਾ/ Mokka

ਇੱਕ ਮੌਕਾ ਮਿਲੇ ਤਾਂ ਚੁੱਕ ਲੈਣਾਂ,
ਸਮਾਂ ਹਰ ਵਾਰ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਖੋਲ੍ਹਦਾ।

ਇੱਕ ਮੌਕਾ ਪਿਆਰ ਜਤਾਉਣ ਦਾ ਆਵੇ,
ਤਾਂ ਖ਼ਾਮੋਸ਼ੀ 'ਚ ਲਫ਼ਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਰੋਲ੍ਹਣਾ।

ਇੱਕ ਮੌਕਾ ਮਾਫ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਆ ਜਾਵੇ,
ਤਾਂ ਅਹੰਕਾਰ ਦੀ ਚੁੱਪ ਨਾ ਪਾਲਣਾ।

ਇੱਕ ਮੌਕਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਆਵੇ,
ਤਾਂ ਡਰ ਦੀ ਚਾਦਰ 'ਤੇ ਹੀ ਨਾ ਸੌ ਜਾਣਾ।

ਕਿਉਂਕਿ...
ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸਦਾ ਮੌਕੇ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ,
ਕਈ ਵਾਰੀ ਸਿਰਫ਼ 'ਇੱਕ ਮੌਕਾ' ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਉਡਾਨ ਭਰਨ ਨੂੰ ਦਿਲ ਕਰੇਗਾ ਤਾਂ,
ਤਾਕਤਵਰ ਖੰਭਾਂ ਦੇ ਆਕਾਰ ਬਣਨ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਨਾ ਕਰਨਾ।

ਉਹਨਾਂ ਨਿੱਕੇ ਜਿਹੇ ਹੌਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਖੰਭ ਬਣਾ ਲੈਣਾ,
ਕਿਉਂਕਿ ਉੱਚਾਈਆਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵੱਡੇ ਖੰਭਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ,
ਵੱਡੇ ਹੌਸਲਿਆਂ ਨਾਲ ਛੁਹੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਪਹਿਲਾ ਕਦਮ ਭਾਵੇਂ ਕੰਬਦਾ ਹੋਵੇ,
ਪਰ ਉਹੀ ਹਰ ਮੰਜ਼ਿਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਮੌਕਿਆਂ ਦੀ ਉਡੀਕ ਵਿੱਚ ਉਮਰ ਨਾ ਗੁਜ਼ਾਰੀਂ,
ਆਪਣੀ ਹਿੰਮਤ ਨਾਲ ਮੌਕੇ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਸਿੱਖ ਲੈਣਾ।

ਕਿਉਂਕਿ...
ਜੋ ਲੋਕ ਇੱਕ ਮੌਕੇ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਲੈਂਦੇ ਹਨ,
ਉਹੀ ਆਪਣੀ ਤਕਦੀਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਆਪ ਲਿਖਦੇ ਹਨ।

चुप रहना हमेशा समझदारी नहीं | Silence Is Not Always Wisdom

बहादुर और निडर होना बुरी बात नहीं है, लेकिन इसका मतलब यह बिल्कुल नहीं कि हर गलत बात को चुपचाप सह लिया जाए। अक्सर कहा जाता है -"तुम समझदार हो, बहादुर हो, पढ़े-लिखे हो, जागरूक हो... थोड़ा-बहुत गलत हो भी रहा है तो क्या हुआ? तुम बड़े हो, तुम्हें समझना चाहिए। समझौता कर लो... बस कुछ सालों की ही तो बात है।"

जनाब, ज़िंदगी आज बहुत महंगी हो चुकी है, लेकिन उससे भी ज़्यादा महंगी मानसिक शांति (Mental Peace) है।

समझदारी का अर्थ हर बार समझौता करना नहीं होता, और बहादुरी का मतलब हर ज़ुल्म को सहते जाना नहीं होता। जहाँ आत्मसम्मान, मानसिक शांति और अस्तित्व दांव पर लग जाएँ, वहाँ चुप रहना समझदारी नहीं, बल्कि अपने ही साथ अन्याय है। इसलिए, हमारी मानसिक शांति हमें रहने दीजिए। हर व्यक्ति को अपनी सीमाएँ तय करने और गलत के विरुद्ध आवाज़ उठाने का पूरा अधिकार है।

Being brave and fearless is never a bad thing. But it should never mean silently tolerating every wrong.

People often say: "You're mature, you're brave, you're educated, you're aware... So what if a few things are going wrong? You're the elder one—you should understand. Just compromise. It's only a matter of a few years."

Well, life has already become very expensive, but mental peace is even more precious.

Wisdom does not mean compromising every time, and courage does not mean enduring every injustice.

When your self-respect, mental peace, and very sense of self are at stake, staying silent is not wisdom—it is an injustice to yourself.

So, please let us keep our mental peace. Every person has the right to set healthy boundaries and to raise their voice against what is wrong.

सबसे खतरनाक दुश्मन

सबसे ख़तरनाक ख़ंजर नहीं होता,

जो सीने पर वार कर जाए,
ज़ख़्म तो दिख जाते हैं उसके,
लोग मरहम भी लगा जाएँ।

सबसे ख़तरनाक वह भी नहीं,
जो खुलकर दुश्मनी निभाता है,
कम-से-कम उसका चेहरा तो
पहचाना हुआ नज़र आता है।

सबसे ख़तरनाक वह इंसान है,
जो कानों में भँवरों-सा गुनगुनाता है,
हर बात में अपना शहद मिलाकर
दूसरों के दिलों में ज़हर पहुँचाता है।

चेहरे पर मुस्कान सजाए रखता,
बातों में मिठास घोलता है,
और जब रिश्ते बिखर जाते हैं,
तो सबसे पहले अफ़सोस भी वही बोलता है।

व्यंग्य यह है कि ऐसे लोग
अक्सर समझदार कहलाते हैं,
आग किसी और के घर लगाकर
ख़ुद तमाशबीन बन जाते हैं।

ਕਵਿਤਾ ਅਤੇ ਗੀਤ / Kavita Ate Geet

ਕਵਿਤਾ ਅਤੇ ਗੀਤਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ

ਸਾਹ ਲੈਂਦੇ ਰੱਖਿਆ ਹੈ,

ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਇਹ ਆਤਮਾ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ

ਥਕਾਵਟ ਨਾਲ ਢਹਿ ਚੁੱਕੀ ਹੁੰਦੀ।

ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਬਚਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ,

ਖਾਮੋਸ਼ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਧੜਕਣ ਫਿਰ ਜਾਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਦਰਦ ਬੋਲਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਗੁਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,

ਕਲਮ ਖੁਦ ਇੱਕ ਰਸਤਾ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ,

ਅੰਦਰੂਨੀ ਚੁੱਪ ਇੱਕ ਆਵਾਜ਼ ਲੱਭਦੀ ਹੈ,

ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਥੋੜ੍ਹੀ ਹੋਰ ਜੀਉਂਦੀ ਹੈ।

ਇਸ਼ਕ ਦੀ ਜ਼ੁਬਾਨ | Ishq Di Zubaan

ਇਸ਼ਕ਼ ਰੰਗ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਰੰਗਾਂ ਦੀ ਜ਼ੁਬਾਨ ਹੈ,

ਸਾਦਗੀ ਵਿੱਚ ਲਿਪਟਿਆ ਇੱਕ ਸੋਹਣਾ ਝੂਠ।

ਕਦੇ ਆਤਿਸ਼ ਬਣ ਕੇ ਸੀਨੇ ਨੂੰ ਸਾੜ ਜਾਵੇ,

ਕਦੇ ਸਰੂਰ ਦੀ ਬੂੰਦ ਬਣ ਰੂਹ 'ਤੇ ਟਪਕ ਜਾਵੇ।

ਇਹ ਨਫ਼ਸ ਵਾਂਗ ਚੁੱਪਕੀਆਂ ਲੈਂਦਾ,

ਪਰ ਰੂਹ ਵਿਚ ਗੂੰਜਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਕਦੇ ਆਰਜੂ ਬਣ ਕੇ ਉੱਗ ਆਉਂਦਾ ਹੈ,

ਕਦੇ ਖ਼ਾਹਿਸ਼-ਏ-ਵਸਲ ਬਣ ਅੱਖਾਂ ਚੋਂ ਬਹਿ ਜਾਂਦਾ।

Ishq rang nahi, par rangan di zubaan hai,
Saadgi vich liptia ikk sohna jhooth.
Kade aatish ban ke seene nu saar jaave,
Kade suroor di boond ban rooh 'te tapak jaave.

Eh nafas vaang chupkian lainda,
Par rooh vich goonjda rehnda hai.
Kade aarzu ban ke ugg aunda hai,
Kade khwahish-e-wasal ban akkhan chon beh jaanda.

— Sugam